Last update: April 10, 2012 08:07:29 AM E-mail Print

 

Verhoog u Wolinkomste deur Korrekte Byklassering.

JC de Klerk

 

BOERE kan die inkomste uit 'n wolskeersel aanmerklik verhoog deur die korrekte byklasse van Merinowol te maak. Dit is die bevinding van die Landboukollege Grootfontein.

Byklassering van Merinowol dateer sedert Oktober 1949. Verdere regulasies in die verband is uitgevaardig in die Buitengewone Staatskoerant No. 1265 van 13.7.1956. Boere weet egter nie altyd presies hoe om die byklassering op die voordeligste wyse te doen nie.

Die tipe en hoeveelheid:bepaal die prys van die byklasse. Die ontleding van die vagte van 'n 106-tal ooie van goeie gehalte wat op Grootfontein geskeer is, het dit bevestig. Die volgende klasse wol is van die vag (12 maande se groei) verkry. Telkens word die gemiddelde gewig en persentasie per skaap aangedui:

 

 

Uit 'n skeersel van 200 bale wat deur die Inrigting op 12 Oktober en 30 November 1956 as drie skeersels verkoop is, was die getal bale van elk van hierdie byklasse, met die ooreenstemmende pryse vir elk, soos volg :-

 

 

Die volgende wenke sal vir die boer van hulp wees:

 

(1) Maak altyd 'n "A-stukke"-klas (of, as die wol effens te kort is, 'n "B-stukke"- klas) indien moontlik. Al vereistes wat nagekom moet word, is om die stukke goed af te rand, en oorsterk en oorsaderige wol te verwyder. Alle stukke wat die voorkoms van penswol het, moet ook verwyder word.

(2) Penswol is geneig om tengerig en saderig te wees. Daarby is baie penswol afwykend in kleur, en dit gee die voorkoms van 'n lae skoonopbrengs. Om die rede is daar maar min penswol wat werklik aan die vereistes van 'n kampenstipe (CB) voldoen, d.w.s. wat gesond en lank genoeg is (2 duim en meer) om vir die maak van kamgaring te dien.

(3) Die C-stukke is in verhouding heelwat meer as die kampense. Daarby is dit skoon en lig (56-57% in die geval) en van goeie kambolwol-gehalte (9 - 11 maande, tipe 57/58 in die geval). As hierdie stukke deeglik afgerand word, word goeie pryse daarvoor betaal. Dit sal boere dus betaal om ook 'n byklas van C-stukke te maak as dit enigsins moontlik is en as die hoeveelheid so 'n byklas regverdig.

 

KLASSERING VAN BYKLASSE

(1) In 'n groot skeersel kan die volgende byklasse gemaak word:

(a) 'n "A-stukkie"-klas

(b) 'n "C-stukkie"-klas

(c) 'n CB-klas, en

(d) 'n BP-klas.

 

(2) As die grootte van die skeersel nie al vier byklasse regverdig nie, moet een klas verval. Die volgende klasse word dan aanbeveel:

(a) 'n "A-stukke"-klas

(b) 'n "C-stukke"-klas en

(c) 'n BP-klas d.i. CB plus BP

of as alternatief in hierdie geval:-

(a) 'n "A-stukke"-klas

(b)'n CBP-klas d.i. C-stukke plus CB

(c) 'n BP-klas

 

(3) As die grootte van die skeersel selfs nie drie byklasse regverdig nie, moet nog 'n klas verval en dan kan die volgende klasse gemaak word:

(a) 'n "A-stukke"-klas.

(b) 'n BP-klas d.i. C.stukke plus CB plus BP.

 

Uit die ontleding van 'n 95-tal vagte van ooie van 'n goeie gehalte met 8 maande se wolgroei, wat aan die Inrigting op 14 Mei 1957 geskeer was, is die volgende gemiddelde verhoudings per skaap verkry:

 

Verhouding van Vagdele (8 maande se groei)

                                   lb.                        %

Vagwol                       3.8                       43.2

Rugwol                       1.9                       21.7

C-stukke                    1.4                       16.2

CB                             0.1                         1.2

BP                              0.9                       10.4

LOX                            0.6                        7.3

 

Totaal                         8.7                     100.0

 

Die klassering in die geval sou wees:

(i) Waar die hoeveelheid superstukke 'n klas regverdig, kan 'n "C-stukke"- klas gemaak word.

Aangesien die CB in "8-maande"-wol so 'n klein persentasie van die geheel uitmaak dat 'n aparte klas daarvan nie geregverdig word nie, kan dit derhalwe maar by die gewone penswol en BP ingewerk word. Die klassering sou dan wees:

'n "C-stukke"-klas

'n BP-klas en

LOX

 

(ii) Waar die hoeveelheid nie albei klasse regverdig nie, kan net een klas gemaak word d. w.s. alle afgerande penswol, uitgesoekte afrandsels en superstukke (vagstukke) word saam gebaal en BP gemerk.

 

Waar die hoeveelheid en gehalte 'n onderverdeling regverdig, kan dit verdeel word in CBP en BP.

 

Published

Boerdery in Suid-Afrika 34 (1)