Last update: March 30, 2012 11:25:53 AM E-mail Print

 

JAARLIKSE SYBOKVERLIESE BELOOP MlLJOENE RANDE

EM van Tonder


lndien 'n siektevoorkomingsprogram, wat tans op sowat R1,80 per bok geraam kan word, deur boere gevolg word, sal die jaarlikse verliese van die sybokbedryf met enigiets van R12 tot 25 miljoen verminder kan word.

Dr. Marius van Tonder, hoof van die Veterinêre Streekslaboratorium op Middelburg, Kaap, wat hierdie stelling tydens die sybokhaardag op Jansenville gemaak het, het egter daarop gewys dat hierdie syfers op baie konserwatiewe aannames berus.

Hy sê dat indien meer betroubare statistieke beskikbaar sou wees, hierdie verliese veel hoër mag wees.

Volgens hom besef boere nie altyd wat die omvang van verliese op 'n sybokhaareenheid alles behels nie. In baie gevalle staar hulle hul blind teen direkte lewensverliese en vergeet dat aborsies en perinatale verliese ook as direkte finansiële verliese gereken moet word.

Hy voorsien verder dat min eienaars indirekte verliese, veroorsaak deur verlaagde lampersentasie, verlaagde haarproduksie en gewigsverliese, ooit in berekening bring, om nie eers te praat van ander bykomende kleiner verliese, teweeggebring deur 'n afname in haarkwaliteit en verlore en beskadigde velle me.

Dr. Van Tonder het sy berekening baseer op 'n totale sybokbevolking van 1,6 miljoen wat verspreid is onder sowat 3 600 boere. Bereken op 'n vrektesyfer van 5% by grootbokke en 10% onder jong lammers, kom die finansiële verliese reeds oor die R4 miljoen te staan. 'n Voorkoms van 10% aborsies en perinatale verliese kan hierdie bedrae met 'n verdere miljoen rand verhoog. Met elke 5% verlaging in lampersentasie verloor die nasionale kudde ook meer as 'n half miljoen rand per jaar.

As haarverliese van 0,5 kg en 1 kg per bok per jaar gely word, sou dit jaarliks finansiële verliese van ongeveer R5 en 10 miljoen onderskeidelik vir die bedryf beteken.

Waar gegewens noukeurig neergeskryf word, meen dr. Van Tonder dat die boer sy jaarlikse finansiële verliese met 'n groot mate van akkuraatheid kan bepaal en dus die winsgewendheid van sy onderneming beter kan peil.

Die uitgangspunt moet wees om verliese as gevolg van beheerbare siektetoestande so ver moontlik uit te skakel en om sodoende verliese te beperk tot daardie probleme waarvoor geen of minder suksesvolle beheermaatreëls beskikbaar is.

 

Published

Karoo Streeknuusbrief Herfs