Last update: April 11, 2012 11:22:49 AM E-mail Print

 

Kwaliteitstoets vir Eiers

C. R. Liebenberg 

 

GEDURENDE die laaste paar jaar was daar 'n opmerklike vermeerdering in die hoeveelheid pluimvee en eiers wat in hierdie land geproduseer is, en met hierdie vermeerdering in produksie het 'n uitgebreide bemarkingstelsel ontstaan wat nog steeds ontwikkel. Die funksie van die produsent is om eiers van die beste kwaliteit te verskaf, daar hierdie eiers altyd teen 'n goeie prys verkoop word. Dit moet egter onthou word dat die aanvraag vir eiers varieer en meesal deur pryse beïnvloed word.

Weens die aard van eiers is daar 'n paar belangrike punte wat onthou moet word. In die eerste plek is die eier 'n bederfbare produk wat gou sleg word, en die mate waarin dit sal sleg word, hang af van die toestande waaronder dit geproduseer en gehou word.

Eiers kan op verskillende maniere sleg word. Die inhoud kan byvoorbeeld krimp, waterig word, of besmet raak, of die eier kan slegte reuke opneem, gevlek word of breek, ens. In die tweede plek verander die inhoud van die eier volgens die tydperk waaroor en die omgewing waarin dit gehou word. As 'n eier nie behoorlik opgebêre word nie, is die kwaliteit geneig om van dag tot dag te verswak. Hoe vars 'n eier is, hang hoofsaaklik af van die periode wat verloop vandat dit gelê is totdat dit die verbruiker bereik, en dit hang weer tot 'n groot mate af van die afstand wat dit vervoer word en die metodes van bemarking.

Daar is vandag 'n paar belangrike punte in verband met die fisiese toestand van die eier wat produsente tot voordeel in aanmerking kan neem wanneer hulle eiers vir die mark produseer en uitsoek.

 

Grootte

Die gewig van 'n eier bepaal nie sy voedingswaarde of die digtheid van die inhoud nie. 'n Baie groot eier kan 'n groter hoeveelheid water bevat as een wat baie klein is, maar terselfdertyd is grootte baie belangrik, aangesien dit tot 'n groot mate die kleinhandelprys bepaal. Vandag word geglo dat die grootte van 'n eier 'n erflike faktor is, waarin kleinheid oorheersend is, en daarom is dit vir die pluimveeteler noodsaaklik om die grootte van 'n eier as 'n baie belangrike faktor te beskou. Die huisvrou eis eiers wat twee onse en meer weeg en die kleinhandelaar moet sulke eiers verskaf.

 

Vorm

Ten opsigte van vorm is daar opmerklike verskille. Sommige eiers is lank en dun, ander is amper so breed as wat hulle lank is, terwyl die grootste aantal tussen die twee val; en laasgenoemde is vandag wenslik. Misvormdheid of 'n slegte vorm verminder die verkoopwaarde van 'n eier.

 

Egaligheid en Sterkte van die Eierdop

'n Skurwe dop is ongewens. Hoe gladder die dop hoe beter. Eiers met sterk, dik doppe kan met groter veiligheid vervoer word as eiers met dun en swak doppe. As eiers tydens vervoer breek of bars, is dit 'n verlies.

 

Waas

'n Pas gelegde eier het op die dop 'n helder, blink laag wat die " waas " genoem word. Moet nooit eiers wat vir bemarking uitgesoek is, was nie, want daardeur word die waas verwyder en verdamping bevorder. 'n Eier wat 'n vuil dop het, is vir die beste handel nutteloos.

Afgesien van hierdie uiterlike kenmerke waarop gelet moet word wanneer kwaliteit-eiers uitgesoek word, is dit alleen wanneer die inhoud van die eier in aanmerking geneem word dat die varsheid en kwaliteit bepaal kan word. Dit word gedoen deur die metode wat algemeen as die " ligtoets" bekend is. 'n Toestel bekend as 'n "ligtoetser" wat 'n sterk ligstraal op die eier werp en die inhoud gedeeltelik verlig, word gebruik om eiers te gradeer. Die eier word voor die lig met 'n vinnige, draaiende beweging gedraai. Die grootte van die lugruimte, die snelheid waarteen die dooier beweeg en die sigbaarheid van die dooier word as aanduidings van kwaliteit beskou. 'n Groot lugruimte en 'n vinnig-bewegende en duidelik-sigbare dooier word beskou as aanduidings dat die eier oud en van minderwaardige kwaliteit is. Dit word veronderstel dat die beweging en skaduwee van die dooier deur die relatiewe hoeveelhede van dik en dun eiwit beïnvloed word.

 

Krimping

Krimping word veroorsaak deur die verdamping van die vog van die eier deur die luggaatjies van die dop. Deur middel van die ligtoets word die mate van krimping aan die grootte van die lugruimte opgemerk. Die snelheid waarteen krimping plaasvind, hang af van die temperatuur waarop die eier gehou word en van die ventilasie, vogtigheid en die toestand van die waas. Lae temperature vertraag krimping.

Eiers kan in 'n vogtige atmosfeer of in 'n kamer met beperkte ventilasie gehou word om krimping te verminder, maar dit sal nie raadsaam wees nie omdat die gevolge van vogtigheid meer nadelig is as krimping.

 

Besmetting

Besmetting van eiers kan as gevolg van onbehoorlike hantering plaasvind. Onder sekere toestande kan bakterieë deur die talryke luggaatjies van die dop dring. Solank as 'n eier heeltemal droog is, kan dit nie gebeur nie, maar so gou as die eier klam word, begin bakterieë en ander mikro-organismes, wat altyd in groot hoeveelhede op die dop aanwesig is, te groei en deur die luggaatjies te beweeg totdat hulle eindelik die inhoud van die eier bereik. Vuil neste, veral neste wat vol hoendermis is, is 'n voortdurende bron van besmetting. So gou as die hen die nes verlaat, begin die eier af te koel en die inhoud te krimp. As die eier met vars mis bevuil is, sal party van die organismes wat in die mis is deur die luggaatjies getrek word en so in die eier kom.

 

Bloedstippels

Bloedstippels is altyd in meerdere of mindere mate aanwesig in die eiers wat deur enige trop geproduseer word. Hulle verskyn gewoonlik as klein stippels of bloedklontjies. Dit word waarskynlik veroorsaak deurdat 'n klein bloedvaatjies in die eierstok of die eierleier bars. Nou en dan breek 'n stukkie vesel of vlies van die eierleier af en word by die inhoud van die eier ingesluit. Dit vorm 'n stippel wat deur die ligtoets aangewys word. Dis donkerder van kleur as die bloedstippels, en sulke stippels word soms lewerstippels genoem. Enige eier waarin daar by die ligtoets vreemde stowwe opgemerk word, moet afgekeur en tuis verbruik word en behoort nie verkoop te word nie.

 

Kleur van Dooier

Die beste eier het 'n rooi-geel dooier, nie suiwer geel nie. Bleek dooiers is af te keur. Sulke dooiers is toe te skrywe aan gebrek aan groenvoer en het 'n lae voedingswaarde. 'n Plat dooier is 'n aanduiding dat die eier oud is. 'n Dooier moet rond wees en goed opstaan as die eier gebreek word.

 

Onbevrugte Eiers

Onbevrugte eiers hou beter as eiers wat bevrug is. Produseer onbevrugte eiers, want hulle bevat nie kieme wat sal ontwikkel nie, is beter teen hitte bestand, hou goed tydens vervoer, word nie so gou sleg nie, is die beste vir koelopberging, kos minder as bevrugte eiers om te produseer en kan in net sulke groot hoeveelhede as bevrugte eiers geproduseer word.

Die voedingswaarde van 'n eier is baie hoog. Navorsing het bewys dat die dooier van 'n eier vitamiene bevat wat vir groei noodsaaklik is. Eiers word in 'n menigte van geregte ingesluit en verhoog die smaaklikheid en voedsaamheid daarvan. Dit is bewys dat eiers uiters belangrik is vir die voorkoming van tekortsiektes en in hierdie opsig is hulle van die grootste waarde. Hulle vorm een van die belangrikste natuurlike voedsels.

As die volgende wenke nagekom word, sal die moontlikheid van verlies byna heeltemal uitgeskakel en selfs die winste uit die produksie van eiers vir die mark verhoog word. Die beste eiers vir bemarking moet 1½ lb. per dosyn weeg, van dieselfde grootte, skoon, maar nie gewas, wees nie, sterk doppe hê, en gesond, vars en onbevrug wees. Hulle moet in skoon neste gelê, dikwels bymekaar gemaak word, moes nooit in 'n broeimasjien gewees het nie, en op 'n koel droë plek gehou word.

 

Published

Boerdery in Suid-Afrika 11