Last update: April 11, 2012 03:24:21 PM E-mail Print

 

Transpirasie-proewe op Grootfontein

PJS Coetzee

 

ONDER Karootoestande is die voorraad besproeiingswater dikwels die vernaamste beperkingsfaktor in die produksie van oeste, en derhalwe is dit noodsaaklik dat besproeiings op die mees ekonomiese manier moet geskied. 'n Begin is nou gemaak met transpirasieproewe, waarvan die hoofdoel is om die hoeveelheid water wat op verskillende groeistadiums deur verteenwoordigende tipes van die belangrikste soorte gesaaides in die Karoostreek gebruik word, te bepaal. As ons weet hoeveel water vir elke groei stadium nodig is, sal dit moontlik wees om op die regte tyd hierdie hoeveelheid aan ons plaasgewasse te gee, en op die manier salons verlies van water kan voorkom en die hoogs moontlike opbrings met 'n gegewe hoeveelheid water verkry.

Die water wat gedurende die groeiperiode deur die wortels opgeneem word, ontsnap weer met die transpirasieproses deur die bogrondse gedeeltes (hoofsaaklik die blare) van die plant. Slegs 'n geringe hoeveelheid word in die chemiese samestelling van die plant opgeneem.

 

Proefprosedure

Die prosedure wat in hierdie proewe gevolg is, is as volg: -Die plante word tot op volwasse stadium gekweek in groot ysterpotte, 30 dm. diep en 19 dm. in deursnee, wat ongeveer 400 lb. grond bevat. Hierdie potte word toegemaak met asbesplate waarin daar gate vir die stamme van die plante is, en dan word oliekleedjies weer oor die asbesplate gesit. Verdamping uit die grond word totaal uitgesluit deur die openings om die stamme met kunsklei te verseël. Die potte word met gereelde tussenpose geweeg (as die plante welig groei word dit elke dag gedoen) , en aangesien verdamping nie kan plaasvind nie, moet die gewigsverlies toegeskryf word aan die feit dat die plant van die water gebruik het. Daar word dan weer net soveel water as wat opgebruik is in die pot gegooi, sodat die pot weer sy oorspronklike gewig terugkry.

Die potte staan in 'n sementvoor en weerskante van die voor lê persele, ongeveer 1/160 morg elk, wat beplant is met dieselfde gewasse as wat in die potte groei. Die plante wat op hierdie persele groei, dien as windskut vir die plante in die potte en derhalwe is daar geen oormatige transpirasie en blootstelling nie, sodat die toestande dus min of meer natuurlik is.

 

Invloed van Grondversadiging

Dis gevind dat daar 'n aanmerklike verskil is in die hoeveelheid water wat gebruik word deur dieselfde soort plant wat onder dieselfde omgewingstoestande groei, maar met die grond in verskillende grade van versadiging.

Om die invloed te bepaal van die graad van grondversadiging op die mate van transpirasie en die waterbenodighede (wat die verhouding van die gewig water deur die plant gedurende die groeityd opgeneem tot die gewig droë materiaal wat geoes is, aantoon) is die potte waarin die verskillende gewasse geplant is, in groepe verdeel, en die grond in die potte van elke groep op verskillende voggehaltes gehou.

Voordat die gewas geplant word, word genoeg kunsmis aan die grond gegee om die hoeveelheid plantvoedsel wat deur die plante verwyder word, weer aan te vul.

Gegewens vir een seisoen met mielies, boontjies en aartappels is reeds verkry, en daar is nou land-ertjies, koring, hawer en lusern in die potte geplant, en gegewens in verband daarmee sal binnekort beskikbaar wees.

 

Published

Boerdery in Suid-Afrika 6